De
Zeven Provinciën,
Een nieuw schip voor Michiel de Ruyter. Zie
Bibliotkeek> Nr.: 26. EN: DE
ZEVEN PROVINCIEN door G.C. DIK Zie
<Bibliotheek> Nr.: 9. en Nr.: 79 Cahiers 1,& 2.
omdat zij van de Staten-Generaal had begrepen dat dit het nieuwe admiraalsschip zou worden. Pas later ontving men het bericht van De Ruyter dat hij De 7 Provinciën als zijn nieuwe schip koos en moest er heel wat versleept en verrekend worden voordat Anna van Gelder opnieuw met de bevoorrading kon beginnen. Met de bouw van de "Zeven Provinciën" was in 1664 begonnen door de scheepsbouwmeester van het Admiraliteitscollege op de Maze, te Rotterdam, Salomon Jansz van den Tempel. Een nieuw vlaggenschip was hard nodig omdat het vorige vlaggenschip, "De Eendragt" bij Lowestoft met van Wassenaer van Obdam in de lucht gevlogen was. Het andere schip in de Hollandse vloot, dat waardig was om als vlaggenschip te dienen, was de "Hollandia"en dat bevondt zich met de Ruyter aan de andere kant van de Atlantische Oceaan en met de Tweede Engelse Oorlog die op het punt van uitbreken was, zou de veilige terugkeer van dat schip wel eens een probleem kunnen worden. "De
Zeven Provinciën" was een linieschip van 80 stukken, 492
matrozen, en 38 soldaten. Het werd in juli 1665 op stroom gebrqacht en
VAdm Aart van Nes heeft het aan haar "sea trials"
onderworpen. Zijn enthousiaste oordeel over het schip was toen voor de
Ruyter, die net na zijn terugkeer van zijn West-Afrikaanse
reis.,via Noorwegen, waar hij Cmdr
de Bitter
nog kon bijstaan in de Slag
bij Bergen,
aanleiding zijn echtgenote in de problemen te brengen door de nieuw
"Zeven Provinciën" als zijn vlaggenschip te kiezen, i.p.v.
de "Hollandia"waarmee hij net in Delfzijl was binnen
gelopen.
Deze en vele andere geschiedenissen zijn te lezen in het in 1997 bij Uitgeverij Van Wijnen verschenen boek De 7 Provinciën: een nieuw schip voor de Ruyter. In deze rijk geïllustreerde bundel onder redactie van de Leidse hoogleraar Zeegeschiedenis Jaap Bruijn, is een vijftal artikelen gegroepeerd. Prof. A. Th. van Deursen behandelt wat algemene achtergronden van de Nederlandse Republiek in de 17de eeuw en richt zich vooral op de vraag wat die Zeven Provinciën nu eigenlijk voorstelden, zowel qua organisatie als in de -vooral buitenlandse - beeldvorming. Alhoewel Johan de Witt gezien wordt als de leidende politicus in de jaren '50 en '60 van de 17de eeuw, kende De Nederlandse Republiek geen werkelijk centraal gezag. De gewesten, en daarbinnen de stadsbesturen, waren in hoge mate souverein. Dit kwam met name tot uiting in de landsverdediging ter zee die maar liefst gespreid was over vijf admiraliteiten. Annet Verbout-Wamsteeker bespreekt die, naar onze maatstaven, onduidelijke en zelfs ietwat chaotische organisatie. Het is verbazingwekkend dat die Nederlandse Republiek er toch nog in slaagde menige zeeslag te winnen. Veel daarvan komt op het conto van ervaren zeeofficieren, van wie Michiel de Ruyter natuurlijk het meest tot de verbeelding sprak. De bekende biograaf van De Ruyter, Ronald Prud'homme van Reine, behandelt in zijn bijdrage juist die gevechtstactieken ter zee waar De Ruyter zo beroemd om geworden is. Hij concludeert dat het vooral De Ruyters verdienste is geweest dat hij eenheid heeft weten te brengen in die hopeloos verdeelde Nederlandse vloot met zijn ondoorzichtige commandostructuur.
Sinds 1995 wordt op de Bataviawerf in Lelystad gewerkt aan de reconstructie van De Ruyters vermaarde
vlaggenschip. www.bataviawerf.nl DE
ZEVEN PROVINCIEN
Onderdeel voor onderdeel wordt door hem behandeld, van de kielbalk tot het topje van de vlaggemast. De werkwijze is duidelijk: hij neemt een van de tekeningen van Van de Velde tot uitgangspunt, voegt zonodig gegevens toe uit andere bronnen en beschrijft vorm, betekenis en uitvoering van het onderdeel. Tussen de hoofdstukken door heeft hij langere verhalen ingevoegd over De Ruyter, de admiraliteiten, oorlogvoering ter zee enzovoort. ca 80 jaar
voor het boek van Dik verscheen, en de uitvoerige bouwtekeningen
modelbouwers van dienst konden zijn, werd één van
de mooiste modellen die ooit van de "Zeven Provinciën"
gemaakt werden, vervaardigd,
|
||||||||||||
